Artykuł można pobrać w formie PDF.


Niezależnie od tego, czy jesteśmy zadowoleni ze swojego wynagrodzenia, czy utyskujemy na jego poziom, warto wiedzieć jak kształtują się zarobki naszych kolegów i koleżanek po fachu. Rosnąca od lat rozpoznawalność pozycji kierownika projektu pozwala na zbudowanie zestawienia, które umożliwi spojrzenie na swoje dochody z szerszej perspektywy.

Poniższe opracowanie dotyczy wynagrodzeń kierowników projektów w 2010 r. Oparte jest na wynikach badań statystycznych, więc indywidualne przypadki będą się różnić się od przedstawionych poniżej danych. W szczególności stopień zaangażowania PMa w projekt oraz wielkość czy też skomplikowanie prowadzonego przedsięwzięcia będą bardzo istotnymi – a trudnymi do uchwycenia w statystykach – czynnikami warunkującymi poziom płac. Zestawienie to daje jednak obraz ogólnej sytuacji zarobkowej kierowników projektów i może ułatwić tak obecnym jak i przyszłym project menedżerom podejmowanie decyzji dotyczących działań zawodowych.

Dla przejrzystości zarobki kierowników projektów zostały podzielone na per-spektywę światową oraz krajową, a wszystkie wartości zostały przedstawione w ujęciu brutto przeliczonym na PLN na miesiąc.

Dane na temat zarobków kierowników projektów na świecie pochodzą z 2010 Pro-ject Management Salary Survey przeprowadzonego przez firmy ASPE-SDLC i TEN-STEP.

Jak widać na wykresie położenie geograficzne to czynnik, który w istotny sposób warunkuje wynagrodzenia kierowników projektów.
Warto zauważyć, że chociaż zarobki kierowników projektów w Polsce są wyraźnie niższe niż w Europie jako całości czy Ameryce Północnej to stosunek tych wynagrodzeń do płacy średniej jest zbliżony – 2,36:1 w Europie, 2,72:1 w Ameryce i 2,24:1 w Polsce. Może to świadczyć o podobnym stosunku poziomu popytu i podaży na pracę kierowników projektów na tych rynkach.

Oprócz czynników geograficznych na wynagrodzenia menedżerów wpływa wyraźnie czynnik doświadczenia, wysoko ceniony przez pracodawców. Szczególne jeśli dotychczasowy staż pracy na stanowisku kierownika projektu łączy się z faktem posiadania certyfikatu. Zebrane statystyki dotyczą wpływu na płace najpopularniejszego na świecie certyfikatu PMP (Project Management Professional). Brak jest danych dla innych systemów certyfikacji, można się jednak domyślać, że również certyfikaty takie jak PRINCE2™ czy IPMA są dobrze postrzegane przez pracodawców.



Jak widać na wykresie powyżej, zdobycie certyfikatu PMP daje średnio taki wzrost zarobków, jak około 5,5 dodatkowych lat doświadczenia w prowadzeniu projek-tów. Być może wynika to z faktu, że często tylko osoby posiadające PMP lub inny analogiczny certyfikat są brane pod uwagę, gdy szuka się kierowników dużych (a więc zazwyczaj wysoko płatnych) projektów. Takie właśnie tendencje można z łatwością zauważyć podczas przeglądania aktualnych ogłoszeń o pracę.



Z drugiej strony, jak wynika z kolejnego wykresu, kierownicy projektów są zazwyczaj rekrutowani z osób posiadających już pewien staż zawodowy. Interesujący jest fakt, że project managerowie w kolejnych dekadach życia stanowią coraz mniejszy odsetek ogółu PMów. Być może wiąże się to z tym, że po zdobyciu doświadczenia przy zarządzaniu projektami osoby takie przechodzą na odpowiedzialne stanowiska liniowe lub do top managementu.



Staż to jednak nie wszystko. Wysoki poziom wymagań oraz dynamika zmian wymusza ciągłe doskonalenie. Niemal dwie trzecie kierowników projektów szkoli się przynajmniej przez 3 dni w ciągu roku i tylko jeden na siedmiu managerów zrezygnował w zeszłym roku z tej formy rozwoju zawodo-wego. Osoby zarządzające przedsię-wzięciami na świecie przykładają więc dużą wagę do zwiększania swoich kompetencji; mimo obciążenia pracą projektową znajdują czas na ciągłe dokształcanie się.

W ujęciu krajowym oparto się między innymi o Ogólnopolskie Badanie Wynagro-dzeń firmy Sedlak&Sedlak, w którym wyodrębniono kierowników projektów w trzech branżach. Nie obejmuje to na pewno całego spektrum sektorów gospodarki w których pracują PMowie, jednak daje pojęcie na temat sytuacji na rynku.

W skali naszego kraju wynagrodzenie kierowników projektów nie jest aż tak zróżnicowane pod względem geograficznym, jak w skali globu. Niemniej jednak miejsce zatrudnienia przekłada się istotnie na wysokość płac menedżerów projektów. Tak jak w przypadku wielu innych zawodów, tak też dla PMów w tym względzie wyraźnie przoduje Warszawa (średnio 8700 PLN). Najsłabiej natomiast opłacani są kierownicy projektów ze wschod-niej Polski.

Chociaż branża jest czynnikiem wpływającym na wysokość wynagrodzeń kierowników projektów, to w porównaniu do innych zmiennych jej wpływ jest stosunkowo niewielki. Moż-na jednak zaobserwować, że firmy z branży IT płacą istotnie więcej, niż to ma miejsce w pozostałych gałęziach gospodarki.

W Polsce, podobnie jak na całym świe-cie, staż pracy jest ważnym czynnikiem wpływającym na wy-sokość wynagrodzeń kierowników projektów.

Powszechne jest przekonanie, że praca dla większej firmy wiąże się zazwyczaj z wyższymi zarobkami. Przedstawione po prawej dane na temat płac na stanowisku kierownika projektu zdecydowanie potwierdzają tę tezę. Uzasad-nionym wydaje się tutaj stwier-dzenie, że zapewne często z wiel-kością przedsiębiorstwa koreluje wielkość i poziom skomplikowania prowadzonych projektów, a co za tym idzie – również wymagane od PMa umiejętności i wynagrodzenie za nie.

Płace menedżerów zależą także od pochodzenia kapitału firmy. Jako ogólną zasadę można tu przyjąć, że pracodawcy z zagranicznym kapitałem płacą zazwyczaj istotnie lepiej niż krajowi. Do pewnego stopnia można to wiązać np. z wymaganą często w firmach z międzynarodowym rodowodem znajomością języków obcych, a więc wyższymi kwalifikacjami. Być może prawdziwe jest też założenie, że kapitał zagraniczny częściej obecny jest w większych koncernach niż małych firmach, więc do pewnego stopnia odnoszą się tu też argumenty dla dyskutowanej powyżej wielkości firmy.



Poza wymienionymi branżami warto także pamiętać o grupie pracodawców nale-żących do administracji rządowej i samorządowej, chociaż zazwyczaj w kwestii płac pozostają oni poza konkurencją. Z tej możliwości zatrudnienia często korzystają początkujący kierownicy projektów. Choć zarobki są tu zdecydowanie mniejsze niż w sektorze komercyjnym, praca w instytucjach administracyjnych daje możliwość szybkiego zdobycia cennego doświadczenia i kwalifikacji.
Spora część projektów administracyjnych opiera się o fundusze europejskie i jest to niewątpliwie okazja do zdobycia pożądanych umiejętności. Należy jednak mieć na uwadze, że wiele osób w przedsiębiorstwach rynkowych może postrzegać umiejęt-ności zdobyte przy wydatkowaniu funduszy unijnych w administracji państwowej za słabo korelujące z wymaganiami stawianymi przed PMami projektów komercyjnych. Tak więc przejście z administracji państwowej do biznesu może jednak nie być łatwe.

Trudno o jedną precyzyjną odpowiedź dotyczącą tego, ile zarabiają w Polsce kie-rownicy projektów. Różnice w krajowych statystykach w zależności od branży, doświadczenia i regionu mogą wynosić ponad 300%. A przecież płace poszczególnych osób istotnie odbiegają od średnich i rozpiętość indywidualnych przypadków jest z pewnością znacznie większa.

Wydaje się, że stosunek zarobków kierowników projektów do przeciętnej płacy przyjął poziom zbliżony do tych z rozwiniętych gospodarek. Nie należy się więc spodziewać wzrostu płac PMów szybszego niż wzrost płac w całej gospodarce. Jak więc można zwiększyć swoje zarobki?

Gdy ma się na uwadze powyższe czynniki, wydaje się, że poza lokalizacją geograficzną i firmą, w której się pracuje, elementami istotnie wpływającymi na wynagrodzenie są posiadane doświadczenie i kwalifikacje. Zdobywaniem doświadczenia można do pewnego stopnia sterować poprzez wybór projektów, w których się uczestniczy. Ambitne i szeroko rozpoznawalne projekty z pewnością dadzą nam więcej, choć oczywiście zwiększony stres i ryzyko spektakularnej porażki są czynnikami, które należy brać pod uwagę.

Jeśli jednak nie mamy możliwości wyboru projektów, to pewną drogą do wyższych zarobków jest planowe i ciągłe podwyższanie swoich kwalifikacji. Tą ścieżkę wybiera zdecydowana większość PMów na świecie, niezależnie od doświadczenia i branży. Jeśli zdobyte umiejętności zostaną dodatkowo potwierdzone uzyskaniem certyfikatu (takiego jak na przykład PMP), to rynek pracy z pewnością prędzej czy później ten fakt zauważy i doceni. Dla wielu osób może to być szansa na poprowadzenie swojego pierwszego projektu. Nasza kariera kierownika projektu przeskoczy w takim przypadku kilka lat do przodu, a związane z nią wynagrodzenie zwiększy się o wymierną sumę.


Źródła:
2010 Project Management Salary Survey (ASPE-SDLC i TenStep)
Ogólnopolskie Badanie Wynagrodzeń (Sedlak & Sedlak)
www.rynekpracy.pl
www.wynagrodzenia.pl
www.wskaznikihr.pl